"Từ cộng đồng Cinephile đến công nghiệp văn hóa"

Seminar càng đặc biệt có ý nghĩa trong bối cảnh Đà Nẵng đang định hướng phát triển công nghiệp văn hóa, xác định điện ảnh là ngành mũi nhọn. Chương trình có sự tham dự của đại diện lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch thành phố Đà Nẵng, Quỹ điện ảnh Cinema Fungo, đại diện lãnh đạo Nhà trường và Khoa Ngữ văn – Truyền thông. Đặc biệt, có sự tham gia báo cáo của đạo diễn Phan Đăng Di và TS. Hồ Khánh Vân – hai khách mời có bề dày kinh nghiệm học thuật và thực tiễn trong lĩnh vực điện ảnh.

Phát biểu khai mạc Chương trình, TS. Nguyễn Phương Khánh, Trưởng ngành Văn học, Khoa Ngữ văn – Truyền thông nhấn mạnh, với vai trò là đơn vị trực tiếp đào tạo các ngành liên quan đến lĩnh vực truyền thông và điện ảnh, Khoa Ngữ văn – Truyền thông mong muốn thông qua buổi seminar được lắng nghe ý kiến từ các cơ quan quản lý của thành phố cũng như các chuyên gia trong lĩnh vực điện ảnh. Đây là cơ hội để Nhà trường đóng góp vào việc củng cố định hướng, thúc đẩy mục tiêu xây dựng Đà Nẵng trở thành “thành phố điện ảnh” trong thời gian tới.

Theo TS. Hồ Trần Ngọc Oanh, Trưởng khoa Ngữ văn – Truyền thông, trong định hướng phát triển văn hóa của thành phố đến năm 2030, điện ảnh được xác định là một trong những ngành mũi nhọn với các mục tiêu cụ thể. Tuy nhiên, điện ảnh không thể phát triển một cách tự phát nếu thiếu chính sách phù hợp, thiếu hệ sinh thái sáng tạo và đặc biệt là thiếu nguồn nhân lực được đào tạo bài bản. Do đó, việc hình thành các trung tâm đào tạo chất lượng cao được xem là yếu tố then chốt trong xây dựng nền công nghiệp văn hóa bền vững.

Khẳng định tầm nhìn chiến lược của Nhà trường, PGS.TS Nguyễn Thị Trâm Anh – Bí thư Đảng ủy Trường Đại học Sư phạm – ĐHĐN cho rằng ý nghĩa của chương trình không chỉ nằm ở giá trị học thuật mà còn thể hiện tinh thần kết nối, mở rộng không gian sáng tạo và khẳng định vai trò tiên phong của cơ sở giáo dục đại học trong việc thúc đẩy công nghiệp văn hóa. Với đặc thù của lĩnh vực điện ảnh – nơi hội tụ bản sắc văn hóa, công nghệ và sáng tạo – Nhà trường đặt mục tiêu đến năm 2030 trở thành một trong ba trung tâm hàng đầu cả nước về đào tạo và nghiên cứu khoa học, đồng thời là điểm kết nối văn hóa – giáo dục của khu vực.

Các tham luận tại seminar mang đến nhiều góc nhìn sâu sắc về mối quan hệ giữa cộng đồng điện ảnh và sự phát triển của công nghiệp văn hóa. Đạo diễn Phan Đăng Di chia sẻ về mong muốn xây dựng giá trị điện ảnh mang tầm quốc tế nhưng cho rằng Việt Nam hiện còn thiếu môi trường và hệ sinh thái đủ mạnh để thu hút và nuôi dưỡng tài năng trẻ. Theo TS. Hồ Khánh Vân, nền điện ảnh muốn phát triển bền vững phải bắt đầu từ cộng đồng khán giả có khả năng thưởng thức, phân tích và hiểu điện ảnh – yếu tố mà Việt Nam còn thiếu. Bà Nguyễn Thị Hội An, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch TP. Đà Nẵng đánh giá cao sự chủ động của Nhà trường và nhấn mạnh vai trò của sinh viên – lực lượng trẻ giàu sáng tạo – trong việc góp phần nuôi dưỡng và lan tỏa đời sống nghệ thuật đô thị.

Với những ý kiến đa chiều và thảo luận thẳng thắn, seminar “Từ cộng đồng Cinephile đến công nghiệp văn hoá” đã mang lại nhiều gợi mở quan trọng cho định hướng phát triển điện ảnh tại Đà Nẵng. Chương trình không chỉ tạo nền tảng khởi đầu cho việc hình thành cộng đồng Cinephile của thành phố mà còn khẳng định vai trò của Trường Đại học Sư phạm – ĐHĐN trong việc kết nối tri thức, thúc đẩy sáng tạo và đồng hành cùng chiến lược công nghiệp văn hóa của địa phương. Đây sẽ là tiền đề để Nhà trường tiếp tục tổ chức các hoạt động học thuật, giao lưu chuyên môn và đóng góp sâu rộng hơn vào sự phát triển của điện ảnh Đà Nẵng trong thời gian tới.

Sáng ngày 29/01/2026, một seminar khác với chủ đề “Giới trong Văn học và Điện ảnh” tiếp tục được Khoa Ngữ văn – Truyền thông tổ chức thu hút sự tham gia của đông đảo giảng viên và sinh viên. Sau phần trình bày chuyên đề, TS. Hồ Khánh Vân nhận được nhiều câu hỏi thảo luận từ sinh viên. Trong đó, câu hỏi của sinh viên Nguyễn Bảo Phương (lớp 25CVH) gây ấn tượng khi đặt vấn đề về xu hướng gia tăng yếu tố nữ quyền trong các tác phẩm giải trí đại chúng và những tác động của xu hướng này trong điện ảnh đương đại.

TS. Hồ Khánh Vân cho rằng đây là một câu hỏi mang tính phản biện nữ quyền sắc sảo, đồng thời chỉ ra rằng trên thế giới hiện tồn tại cả những làn sóng “chống nữ quyền”. Theo TS. Vân, nữ quyền vốn là giá trị nhân văn và tích cực, tuy nhiên, khi đi vào đời sống thực tiễn – nơi hiện hữu nhiều mối quan hệ phức tạp – việc thực hành nữ quyền đôi khi xuất hiện những biểu hiện cực đoan. Việc nhấn mạnh bảo vệ quyền phụ nữ trong một số trường hợp có thể bị lợi dụng hoặc dẫn tới áp lực ngược chiều đối với nam giới, đặt ra những câu hỏi cần tiếp tục được tiếp cận một cách tỉnh táo, đa chiều và mang tính học thuật.

Qua chuỗi seminar, các vấn đề cốt lõi của điện ảnh đương đại đã được triển khai từ nhiều góc nhìn như quản lý văn hóa, đào tạo học thuật, sáng tạo nghệ thuật và thẩm mỹ tiếp nhận của công chúng. Không chỉ dừng lại ở trao đổi chuyên môn, hoạt động còn góp phần hình thành không gian đối thoại cởi mở, khơi gợi tư duy phản biện và nuôi dưỡng đam mê điện ảnh trong sinh viên.

Phương Thảo